Illolin Makaman Nukiliya

Su dai makaman nukiliya suna daga cikin makaman kare-dangi, kuma ana kiransu haka ne saboda irin barnar da suke yi su al’umma da dama suke illatawa ba a mutum adya ko biyu ba. A makonnin baya ne fada ya barke tsakanin kasashe da ake ganin suna da wadannan makamai.

Wani makamin Nukiliyar Kasar Rasha


Kasashen da ake ganin sun mallaki makaman nukiliya su ne Amurka da Rasha da Ukraniya. Akwai ma Birtaniya, Sin, da Koriya ta Arewa, sai Faransa da Israila. Akwai kuma Indiya da Pakistan, sai kasar Iran. Ukraniya da ake gani kamar karamar kasa bincike ya nuna tana makaman nukiliya, sai dai an ce ta ba hukumar da ke kula da makaman wato IAEA ‘ajiya’. Ana tsoron barkewar yaki tsakanin kasashe masu makaman nukiliya saboda kada su harba su.


Ba kamar sauran makaman yaki irinsu bindiga mai harshashi da nakiyoyi da bama-bamai ba, su wadannan makamai ko ba a saita mutum da su ba idan aka harba su a sararin sama to duk wanda yake yankin da abin ya faru yana iya mutuwa ko samun illa a lafiyarsa.

A wani faifan bidiyo da na gani a kwanakin baya, wanda a ciki aka yi hira da tsofaffin sojojin Ingila da na Amurka sukai aikin gwajin wadannan makamai a tsibirai daban-daban (domin a tsibirin da ba kowa ake gwadasu), dukkansu sun yi amanna dan Adam bai taba kera wani abu mai hadari fiye da makamin nukiliya ba. Suka ce a lokacin idan sun je harba makaman, duk da cewa suna nesa da wurin da aka harba, nisan da aka yarda babu illa idan aka tsaya, akan ce musu da sun harba su juya baya, su sa hannayensu su rufe fuskokinsu na tsawon mintuna. Amma suka ce ko sun rufe ido hasken da ke tashi a wurin yakan sa duk da idanunsu a rufe ne suna ganin kashin hannayen da suka rufe idanun nasu da su. Zafin tiririn da sukan ji kuwa, suka ce suna ji kamar wani mutum ne da wuta ta kama ya zo ya ratsa ta jikinsu ya wuce. Suka kara da cewa duk abokanan aikinsu da suka rigamu gidan gaskiya bayan sun yi ritaya, cutukan daji ne yawanci ke ajalinsu saboda wannan aiki da suka yi a baya.


Babu babban misalin makami mai guba da aka taba amfani da shi a wurin yaki wanda ya girgiza ita kanta wadda ta harba kamar makamin da Amurka ta harba a garuruwa biyu na kasar Japan a shekarar 1945 wato garuruwan Hiroshima da Nagasaki. Makaman a tsakiyar gari kawai aka jefa su, amma kan gari ya waye an ce mutane fiye da dubu dari ne suka mutum har lahira a garuruwan biyu, wasu dubu darin kuma cikin makonni da yin abin. Wannan ta faru ne saboda karfin girgizar garin da bam din ya sa, da karfin tiririn maganadiso mai kona jiki tun daga fata har cikin bargo da ake kira gamma radiation, wanda idan bai kashe mutum a lokaci guda ba, zai iya janyo rikidewar kwayoyin halitta na jiki ko su jawo ciwon daji. To abinda ya faru ga sauran mutan wadannan garuruwa kenan wadanda bam din bai halaka ba.

Allah Ya cigaba da karemu daga irin wadannan bala’o’i, Amin.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s